Á aðalfundi félags umhverfisfræðinga laugardaginn 8. október var kjörin ný stjórn.
Aðalmenn í stjórn voru kjörnir Anna Sigurveig Ragnarsdóttir, Elva Rakel Jónsdóttir , Halla Margrét Jóhannesdóttir og Jón Örvar G. Jónsson. Varamenn voru kjörnir Birna Helgadóttir, Jóna Bjarnadóttir og Hulda Steingrímsdóttir. Kjartan Bollason lektor við ferðamáladeildina á Hólum var kjörin formaður stjórnar.
Hægt er lesa fundargerð aðalfundar FUMÍ hér fyrir neðan
Aðalfundur Félags umhverfisfræðinga á Íslandi
Haldinn í Litlubrekku, Reykjavík, 8. október 2011 kl 16.
Dagný Arnarsdóttir formaður félagsins setti fund.
1. Kosning starfsmanna fundarins
Dagný stakk upp á Gunnari Gunnarssyni sem fundarstjóra og Birni Barkarsyni sem fundarritara og var það samþykkt af fundarmönnum.
2. Skýrsla stjórnar og ársreikningar
Dagný og Guðmundur Hörður kynntu skýrslu stjórnar og var henni dreift á fundinum.
Guðmundur Hörður fór yfir ársreikninga. Gjöld voru alls 397.156 kr og tekjur 626.500 kr. Hagnaður ársins var 427.723 kr. Eigið fé í lok árs var alls 2.020.254 kr. Reikningar voru endurskoðaðir af Ragnhildi Helgu Jónsdóttur og Páli Stefánssyni.
Umræður um skýrslu stjórnar og ársreikninga. Rætt m.a. um innheimtu félagsgjalda og afskriftir ógreiddra félagsgjalda. Fjöldi félagsmanna er nú um 80.
Skýrsla stjórnar og ársreikningar voru borin undir atkvæði og samþykkt samhljóða.
3. Störf nefnda
Íðorðanefnd
Hulda Steingrímsdóttir fór yfir forsögu starfs nefndarinnar. Birna Helgadóttir kynnti síðan starf nefndarinnar. Verkefnið er unnið í samstarfi við Íslenska málstöð. Nefndin hefur hist fimm sinnum og lögð áhersla á að skipuleggja starfið. Gert er ráð fyrir að halda áfram vinnu við skilgreiningar á orðum sem snerta umhverfismál og að leitað verði viðbragða félagsmanna FUMÍ. Markhópar eru margir þ.á.m. þýðendur og kennarar.
Útbúið hefur verið vefsvæði þar sem hægt verður að skoða umhverfisorðin. Í orðalista má sjá samheiti, tillögu að skilgreiningu, dæmi um notkun og ýmsar heimildir. Einnig er sett fram sambærilegt hugtak á erlendu tungumáli.
Allir núverandi nefndarmenn eru tilbúnir að halda áfram. Það eru Birna Helgadóttir, Bergþóra Hlíðkvist Skúladóttir, Ingibjörg Elsa og Stefán Gíslason. Hulda Steingrímsdóttir hefur verið tengiliður nefndarinnar við stjórn.
Rætt var hvernig félagið styðji best við starf nefndarinnar. Einnig að samstarf við stofnun Árna Magnússonar ljái þessu starfi meira gildi og að það öðlist sjálfkrafa viðurkenningu. Meira fjármagn vantar til starfsins.
Lögverndunarnefndin
Nefndin er langt komin í sínu starfi en núverandi nefndarmenn hafa óskað eftir að draga sig í hlé. Óskað var eftir fólki í nefndina og Eygerður Margrétardóttir og Anna Sigurveig Ragnarsdóttir buðu sig fram. Það var samþykkt af fundarmönnum.
3. Lagabreytingar
Engar lagabreytingatillögur bárust.
4. Ályktanir
Guðmundur Hörður Guðmundsson lagði fram eftirfarandi ályktun:
“Aðalfundur Félags umhverfisfræðinga fagnar fram komnum tillögum um að reikna og birta framfarastuðulinn fyrir íslenskt samfélag ár hvert (Genuine Progress Indicator – GPI). Gerðar eru tillögur þess efnis í Sóknaráætlun Ísland 2020 og í nýrri skýrslu nefndar Alþingis um eflingu Græna hagkerfisins. Skyndilegt efnahagslegt hrun í kjölfar mikillar uppsveiflu sýndi fram á að hagvöxtur og verg landsframleiðsla eru einir og sér ófullkomnir mælikvarðar á velgengni þjóða.
Aðalfundur FUMÍ tekur undir það sem segir í Sóknaráætlun Ísland 2020 að ef aukning þjóðartekna er á kostnað hnignunar umhverfis og auðlinda þá getur slík aukning í reynd leitt til minnkunar velsældar. Það er því mikilvægt að bregða upp fleiri mælikvörðum á velsæld en hagvextinum einum saman.
Framfarastuðullinn tekur ýmislegt til greina, t.d. kostnað vegna umhverfisspjalla og ósjálfbæra nýtingu auðlinda og leiðréttir hagvaxtarmælingar með tilliti til þessara þátta auk margra annarra. Ef þjóðarframleiðsla er ekki sjálfbær er vöxtur framfarastuðulsins lægri en vöxtur þjóðarframleiðslu. Það er auk þess skoðun FUMÍ að mæling framfarastuðulsins geti leitt til yfirvegaðri og uppbyggilegri umræðu um efnahags- og atvinnumál í samfélaginu.
FUMÍ hvetur stjórnvöld til að hefja undirbúning útreikninga framfarastuðulsins án tafar svo birta megi mælingar á framfarastuðlinum svo fljótt sem auðið er.”
Umræður voru um ályktunina og m.a. spurt hvort GPI væri endilega rétti mælikvarðinn og hvort ekki mætti mæla almennt með öðrum mælikvörðum en hagvexti á velgengni og velferð. Einnig var rætt hvort nægilega góðar upplýsingar til útreiknings GPI stuðulsins væru til staðar eða safnað af t.d. Hagstofunni. Nefnt var að Human development Index (HDI) væri einnig notað í þessum tilgangi af alþjóðlegum stofnunum.
Fram kom eftirfarandi breytingatillaga:
“Aðalfundur Félags umhverfisfræðinga fagnar fram komnum tillögum um að reikna og birta alþjóðlegan framfarastuðul fyrir íslenskt samfélag ár hvert (Genuine Progress Indicator – GPI). Gerðar eru tillögur þess efnis í Sóknaráætlun Ísland 2020 og í nýrri skýrslu nefndar Alþingis um eflingu Græna hagkerfisins. Skyndilegt efnahagslegt hrun í kjölfar mikillar uppsveiflu sýndi fram á að hagvöxtur og verg landsframleiðsla eru einir og sér ófullkomnir mælikvarðar á velgengni þjóða.
Aðalfundur FUMÍ tekur undir það sem segir í Sóknaráætlun Ísland 2020 að ef aukning þjóðartekna er á kostnað hnignunar umhverfis og auðlinda þá getur slík aukning í reynd leitt til minnkunar velsældar. Það er því mikilvægt að bregða upp fleiri mælikvörðum á velsæld en vergri þjóðarframleiðslu og hagvexti.
Framfarastuðullinn tekur ýmislegt til greina, t.d. kostnað vegna umhverfisspjalla og ósjálfbæra nýtingu auðlinda og leiðréttir hagvaxtarmælingar með tilliti til þessara þátta auk margra annarra. Ef þjóðarframleiðsla er ekki sjálfbær er vöxtur framfarastuðulsins lægri en vöxtur þjóðarframleiðslu. Það er auk þess skoðun FUMÍ að mæling framfarastuðulsins geti leitt til yfirvegaðri og uppbyggilegri umræðu um efnahags- og atvinnumál í samfélaginu.
FUMÍ hvetur stjórnvöld til að hefja undirbúning útreikninga framfarastuðulsins án tafar svo birta megi mælingar á framfarastuðlinum svo fljótt sem auðið er.”
Breytingatillagan var borin undir atkvæði og samþykkt samhljóða.
5. Kjör stjórnar
Fundarstjóri óskaði eftir framboðum til formennsku og stjórnarsetu en engin slík framboð höfðu borist fyrir fundinn. Fyrir lá að sex aðal- og varamenn ætluðu ekki að gefa kost á sér áfram.
Kjartan Bollason gaf kost á sér í formennsku og var kjörinn formaður samhljóða.
Eftirfarandi voru kjörnir aðalmenn í stjórn:
Anna Sigurveig Ragnarsdóttir, Elva Rakel Jónsdóttir, Halla Margrét og Jön Örvar G Jónsson.
Til vara voru kjörnir:
Birna Helgadóttir, Jóna Bjarnadóttir og Hulda Steingrímsdóttir.
Skoðunarmenn voru kjörnar:
Helga Rakel Guðrúnardóttir og Ragnhildur Helga Jónsdóttir
6. Önnur mál
Skipan í lagabreytingarnefnd:
Henni var haldið óbreyttri að ósk sitjandi nefndarmanna.
Félagsgjöld:
Tillaga kom fram um að þau yrðu óbreytt. Tillagan var samþykkt samhljóða.
7. Hvernig tölum við um umhverfið?
Bergþóra Njála Guðmundsdóttir fjallað um umhverfismál á mannamáli. Hún ræddi glímuna við orðin og hvernig hægt væri að brjótast út úr viðjum sérfræðimálsins. Tenging við daglegt líf fólks væri lykillinn að því að koma skilaboðum til skila. Oft væri markmið orðræðunnar að tryggja trúverðugleika innan fræðasamfélagsins. Slíkt er ekki bundið við umhverfismál.
Umræður voru um erindi Bergþóru.
Guðni Elísson fjallaði um loftslagsumræðuna, einkum vestan hafs. Henni mætti skipta í fernt:
· Hrakspárumræðan. Allt að fara til fjandans. Tungumálið væri “kvikmyndakóðað”. Mjög áhrifaríkar myndlíkingar. Tengist mjög náið trúarbrögðum.
· Velsældarorðræðan. Skapaður ótti við að missa eitthvað. Einnig fjallað um tækifærin í loftslagsbreytingunum.
· Tæknilegar lausnir. Hægt að leysa vandamál, ef þau skyldu vera til staðar, með tæknilegum lausnum. “Geo engineering”.
· Mælskufræðileg efahyggja. Byggist á að grafið er undan niðurstöðum loftslagsrannsókna. Notuð hugtök eins og “efnahagslegar afleiðingar”, “deilt um grundvallaratriði”, og varað við vísindahroka. Einnig, er loftslagsumræðan pólitískt samsæri vinstrimanna sbr “Green is red”? Efasemdarmenn stilla sér upp sem píslarvottum, “hinir ofsóttu unnendur sannleikans”. Má rekja áhugaleysi almennings til ávanabindingar eða hættulegrar fíknar neyslunnar (Carbon habit)?
Dagný, sem á þessu stigi hafði tekið við fundarstjórn, sleit fundi
Björn H. Barkarson,
fundarritari